طراحی و تبیین برنامه آموزش سرزندگی تحصیلی برای دانش‌آموزان دوره اول دبیرستان

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسنده

دکتری روانشناسی تربیتی، گروه روانشناسی، واحد علوم و تحقیقات تهران (اصفهان)، دانشگاه آزاد اسلامی، اصفهان، ایران مدرس، گروه روانشناسی، موسسه آموزش عالی تابران، مشهد، ایران

چکیده

این پژوهش با هدف طراحی و تبیین برنامه آموزش سرزندگی تحصیلی برای دانش‌آموزان دوره اول دبیرستان انجام شد. مطالعه حاضر کیفی از نوع اکتشافی با روش تحلیل مضمون بود. جامعه پژوهش کلیه کتاب‌ها و مقاله‌های فارسی و لاتین منتشرشده درباره سرزندگی تحصیلی در سال‌های 1396-1390 و خبرگان دانشگاهی در زمینه سرزندگی تحصیلی بودند. نمونه پژوهش همه کتاب‌ها و مقاله‌های در دسترس پژوهشگر و 10 نفر از خبرگان دانشگاهی بودند که با روش نمونه‌گیری هدفمند انتخاب شدند. ابزارهای پژوهش یادداشت‌برداری از مقاله‌ها و مصاحبه با خبرگان دانشگاهی بودند. اطلاعات به روش تحلیل مضامین با نرم‌افزار Nvivo نسخه 10 تحلیل شدند. نتایج نشان داد که 215 مضمون اولیه، 48 مضمون ثانویه و 5 مضمون نهایی شامل نیازها و انواع آن (15 مضمون)، اهمیت علم و دانش (12 مضمون)، سرزندگی علت تحصیل (5 مضمون)، افزایش انرژی و احساس خوب بودن (11 مضمون) و انواع انگیزه (5 مضمون) شناسایی شد. با توجه به 48 مضمون ثانویه و 5 مضمون نهایی برنامه آموزش سرزندگی تحصیلی که شاخص‌های روان‌سنجی آن تایید شد، برای 12 جلسه 70 دقیقه‌ای طراحی و تبیین گردید. بنابراین، می‌توان از برنامه پیشنهادی آموزش سرزندگی تحصیلی در این مطالعه برای بهبود سرزندگی تحصیلی و سایر متغیرهای تحصیلی مرتبط با آن استفاده کرد.

کلیدواژه‌ها